Hướng dẫn rửa rau củ quả đúng cách để loại bỏ thuốc trừ sâu, vi khuẩn

Ngày nay, vấn đề rau sạch, an toàn luôn là điều trăn trở của các bà nội trợ Việt Nam. Câu hỏi thường trực của họ là: Làm sao để có bữa ăn an toàn và đủ dinh dưỡng cho gia đình, nhất là cho những đứa con của mình. Viện Nhi Khoa Mỹ đã nghiên cứu và cho thấy, với cùng hàm lượng các chất hóa học (thuốc trừ sâu, tăng trưởng) hoặc vi khuẩn trong rau củ quả, nếu trẻ em tiêu thụ phải thì sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn so với người lớn. Từ 1/7/2012 thực phẩm cho trẻ em ở Anh phải chứng nhận được hàm lượng thuốc trừ sâu  dưới 0.01 mg/kg. 

Trong khi không dám chắc thực phẩm có chứa hàm lượng thuốc trừ sâu, thuốc tăng trưởng nhiều hay ít, chúng ta có thể giảm bớt lượng chất độc hại này trong thực phẩm bằng cách thực hành rửa rau củ quả đúng cách.

Cơ quan quản lý thực phẩm của Anh và Hiệp hội Dinh dưỡng Lâm sàng Anh đã đưa ra hướng dẫn thực hành trong việc rửa rau củ quả an toàn trước khi chế biến thức ăn. Thực hành tốt hướng dẫn này có thể loại bỏ gần như hoàn toàn các vi khuẩn, thuốc trừ sâu hoặc thuốc tăng trưởng trên bề mặt rau củ. 

Quy trình rửa rau củ quả an toàn gồm 4 bước:

Bước 1: Loại bỏ các rau củ không nguyên vẹn và phần dính đất cát.

Bước 2: Ngâm trong nước riêng từng loại.

Trong báo cáo gần đây của GS. Bajwa (2014) và Gs.Satpathy (2012) đã cho thấy: Một số rau củ có thể loại bỏ tốt thuốc trừ sâu khi ngâm trong nước bình thường, tuy nhiên đối với một số loại rau củ quả đặc biệt thì ngâm trong nước pha chút muối hoặc vắt thêm 1/2 trái chanh sẽ tăng hiệu quả loại bỏ thuốc trừ sâu cao hơn nhiều lần. Gs. Bajwa còn cho biết thêm thời gian ngâm trong nước cũng khác nhau để đảm bảo chất dinh dưỡng bảo toàn tốt nhất. Do đó, từng loại rau củ quả khác nhau nên chọn dung dịch ngâm phù hợp để có hiệu quả loại bỏ thuốc trừ sâu cao nhất và an toàn nhất. 

Thời gian ngâm một số loại rau củ quả thông dụng:

Rau củ:

- Đậu hà lan và dưa leo: Ngâm 10 phút với nước 

- Bí đỏ nguyên trái (chưa cắt): Ngâm trong nước 15 phút

- Bí đỏ đã cắt sẵn, gọt lớp vỏ: Ngâm trong nước 5 phút

- Bông cải, cà rốt, ớt chuông: Ngâm trong nước 15 phút

- Cà chua: Ngâm trong nước 20 phút

- Rau cho lá (xà lách): Ngâm trong nước 15 phút.

- Khoai lang: Ngâm 10 phút

Quả:

- Xoài, thăng long, trái bơ, đu đủ: Ngâm nước 10 phút

- Các loại quả mọng (dâu tây, dâu tằm, sơ ri...): Ngâm 3-5 phút

- Nho: Ngâm 5 phút

Những loại rau củ sau được khuyên nên ngâm trong nước muối:

- Bắp cải trắng/tím: Ngâm 10 phút

- Ớt, khổ qua (mướp đắng), mướp hương: Ngâm 10 phút

- Cà chua: Ngâm 10 phút (nếu ngâm trong nước bình thường là 20 phút)

- Cà tím và bông cải (dạng cọng dài): Ngâm 10 phút

Thực phẩm nên ngâm trong nước có vắt 1/2 quả chanh

- Khoai tây và ớt: Ngâm 10 phút trong dung dịch có tính acid thì hiệu quả cao hơn trong loại bỏ thuốc trừ sâu

Bước 3: Rửa lại dưới vòi nước chảy

Các loại quả: Rửa dưới vòi nước chảy trong 30 giây -1 phút

Các loại rau: Rửa dưới vòi nước chảy trong 2 -3 phút

Các loại củ: Rửa dưới vòi nước chảy trong 2 phút

Riêng cà chua, táo: Rửa dưới vòi nước chảy trong 4 phút

Bước 4: Gọt bỏ vỏ (nếu có)

Bác sĩ dinh dưỡng Anh Nguyen (ĐH Worcester-Anh)

BV Nhi TW phẫu thuật thành công cho em bé 3 tuổi bị nhiều dị tật phức tạp

Trẻ mắc hội chứng Pierre Robin cần chăm sóc đặc

Theo tin từ Bệnh viện Trung ương, các bác sĩ khoa Sọ mặt và Tạo hình – Bệnh viện Nhi Trung ương với sự hỗ trợ của các chuyên gia tạo hình hàng đầu của Mỹ đã phẫu thuật thành công ca mổ khó cho bệnh nhân bệnh nhân  H.P.L (3 tuổi, ở Tp Hồ Chí Minh) bị mắc hội chứng Pierre Robin. 

Hội chứng Pierre Robin (hoặc squence) là một nhóm tình trạng xuất hiện khi sinh, trong đó trẻ sơ sinh có một hàm nhỏ, thấp hơn bình thường, lưỡi rút trở lại trong cổ họng và khó thở.

Được biết ngay từ sơ sinh, gia đình đã phải chăm sóc đặc biệt cho bệnh nhân vì luôn trong tình trạng khó thở, nuốt kém, ăn uống bằng sonde dạ dày đến 3 tuổi do vùng hầu họng bị lưỡi đè vào, khuôn mặt bị biến dạng. Bố mẹ cháu L. cũng từng đưa con tới khám tại một số bệnh viện nhưng vẫn chưa có giải pháp can thiệp.

Ngày 8/3/2016, gia đình đưa cháu L. ra Bệnh viện nhi Trung ương để khám và nhập viện tại các bác sĩ bệnh dự đoán trước đây là ca bệnh. Nhận định được những khó khăn đặc biệt trong quá trình đặt nội khí quản gây mê cho bệnh nhân, kíp gây mê hồi sức đã mời chuyên gia nội soi khí phế quản của bệnh viện tham gia cùng. Trong ca mổ kéo dài hơn 3 giờ, các bác sĩ đã tiến hành cắt xương hàm 2 bên và đặt dụng cụ kéo giãn xương MDO (Mandible distraction osteogenesis) cho bệnh nhi.

Sau mổ, cháu bé được điều trị và chăm sóc đặc biệt, thở máy trong 4 ngày và 24 giờ sau mổ thì bắt đầu tiến hành xoay phương tiện giãn xương. Quá trình kéo giãn xương dự kiến kéo dài 10-12 ngày, mỗi ngày xoay kéo giãn dụng cụ 2 lần, mỗi lần 1mm. Hiện tại, sau 10 ngày điều trị, toàn trạng trẻ đã ổn định, xương hàm dưới được kéo ra phía trước 18mm. Trẻ thở dễ dàng hơn, tự ăn uống, hàm vững, hình dạng khuôn mặt đã trở nên cân đối, không còn tình trạng cằm tụt.

Cháu L. trước và sau khi được phẫu thuật bằng phương pháp kéo giãn xương hàm

Cũng theo BS Đặng Hoàng Thơm, BV Nhi Trung ương, bệnh lý Pierre Robin nếu trẻ mắc phải  khiến gia đình bệnh nhân gặp rất nhiều khó khăn trong chăm sóc trẻ. Điều trị phẫu thuật là biện pháp triệt để nhất nhưng đòi hỏi trình độ chuyên môn rất cao. Đa phần bệnh nhi Pierre Robin chỉ được xử lý ban đầu bằng các biện pháp không xâm lấn bao gồm đặt trẻ ở tư thế nằm sấp, cho trẻ thở qua đường mũi họng, thở qua mặt nạ, qua nội khí quản, khâu đính môi lưỡi… 

Các biện pháp này thường tỏ ra kém hiệu quả, buộc thầy thuốc phải mở khí quản để đảm bảo đường thở cho trẻ. Tuy nhiên can thiệp này để lại nhiều di chứng nặng nề và lâu dài nên nhiều gia đình chọn giải pháp giữ con ở nhà và tự mình chăm sóc trẻ.

Thành công ca mổ sẽ giúp cho bệnh mắc Pierre Robin sơ sinh được điều trị hiệu quả

Theo BS Trần Đình Phương, Bệnh viện Nhi Trung ương, thành công của ca mổ này một lần nữa cho thấy tiềm năng lớn lao của phương pháp phẫu thuật kéo giãn xương hàm điều trị cho các bệnh lý thiểu sản hàm dưới ở trẻ em. Có thể coi đây là một giải pháp thay thế cho phương pháp phẫu thuật thường quy trong quản lý và điều trị tình trạng tắc nghẽn đường thở nghiêm trọng do thiểu sản xương hàm dưới, ảnh hưởng đến chức năng và thẩm mỹ của khuôn mặt trên bệnh nhân Pierre Robin sơ sinh.

Được biết năm 2015, Khoa Tạo hình – Sọ Mặt, Bệnh viện Nhi Trung ương đã mổ thành công cho 3 bệnh nhi sơ sinh mắc hội chứng Pierre Robin kèm tắc nghẽn đường thở, gia đình liên hệ với các bác sĩ tại đây và được hướng dẫn làm các thủ tục, xét nghiệm cần thiết. 

Hiện nay vẫn chưa có kết luận rõ ràng về nguyên nhân gây các dị tật trên là do di truyền, do môi trường (người mẹ sử dụng một loại thuốc nào đó, hút thuốc hoặc uống rượu khi mang thai…) hay do bệnh của người mẹ trong thời kỳ đầu mang thai. Tuy nhiên các thống kê cho thấy dị tật này thường xảy ra ở trẻ em châu Á, châu Mỹ Latin, và tần suất trẻ bị chẻ vòm hầu thấp hơn trẻ sứt môi.

Trẻ mắc dị tật này thường dễ mắc các bệnh khác như câm, điếc, khiếm khuyết khả năng nói; bị các bệnh về răng như thiếu, thừa, dị hình hay răng mọc lộn xộn… Trẻ cũng dễ bị nhiễm trùng tai. Nhờ siêu âm, các dị tật này có thể phát hiện sớm vào giữa tam cá nguyệt thứ 2 của thai kỳ.

Quy luật 10 giây trong ăn uống: Sai lầm trầm trọng có thể giết chết bạn

Nhưng trên thực tế, các nhà khoa học đã chứng minh rằng đó là một “truyền thuyết” lâu đời không đúng sự thật và thói quen có vẻ tiết kiệm này tiềm ẩn vô số nguy cơ. Theo thống kê, 1/3 người đang tự rước bệnh vào mình khi tiếc của mà ăn đồ ăn bẩn.

Năm ngoái, các nhà khoa học Úc cảnh báo: Không có những điều tương tự như "Quy luật năm giây" hay "Quy luật 10 giây" khi thức ăn rơi xuống đất. 

Rachelle Williams, chuyên gia của Hội đồng Thông tin an toàn thực phẩm, cho biết chúng ta cần phải xem xét các loại thực phẩm trước khi nhặt một cái gì đó lên khỏi sàn và ăn nó. Tất cả đều dính với vi khuẩn. 

Không có những điều tương tự như "Quy luật năm giây" hay "Quy luật 10 giây" khi thức ăn rơi xuống đất. 

Có nhiều loại sinh vật gây hại tồn tại trong không gian sống của mỗi gia đình như vi khuẩn E.coli và Salmonella (hai vi khuẩn gây bệnh đường ruột). Những vi khuẩn này có khả năng bám vào đồ ăn ngay lập tức. Điều này có nghĩa là bất cứ đồ ăn nào đã bị rơi khỏi đĩa tốt nhất nên được loại bỏ ngay, bất kể thời gian chúng tiếp xúc với sàn nhà là bao lâu.

Một cuộc điều tra mới đây cho thấy, 37% số người được hỏi sẽ tiếp tục ăn đồ ăn bị rơi trên sàn bếp. Trong khi đó, 38% sẽ nhặt đồ ăn bị rơi trên sàn phòng khách để cho vào miệng. Gần một nửa trong số những người tham gia điều tra thú nhận, họ chỉ sử dụng bình xịt khử mùi để làm sạch không gian trong nhà và 1/4 thì khẳng định, họ chỉ lau chùi nhà cửa khi ngửi thấy mùi gì đó khó chịu.

Chuyên gia dịch tễ Lisa Ackerley cảnh báo rằng, thái độ thiếu thận trọng của chúng ta đối với những loại vi khuẩn gây hại trong nhà đặt chúng ta trước nguy cơ nhiễm E.coli và Salmonella.

Cũng theo nghiên cứu trên, 49% người tham gia cho biết, họ làm sạch nhà cửa chỉ bằng cách quét nhà; 43% dùng bình xịt khử mùi. Điều đáng lo ngại là cả hai phương pháp trên đều không giúp tiêu diệt vi khuẩn.

Việc lau chùi nhà cửa thường chỉ được tiến hành sau khi phát hiện dấu hiệu nhìn thấy bằng mắt thường của vết bẩn (59%). Và 27% sẽ chờ tới khi có mùi lạ trong nhà mới quyết định tổng vệ sinh.

Vi khuẩn đáng sợ trong nhà là những “kẻ giết người thầm lặng”.

Theo Tiến sĩ Ackerley, Giáo sư thỉnh giảng của sức khỏe môi trường tại Đại học Salford, cho biết, vi khuẩn đáng sợ trong nhà là những “kẻ giết người thầm lặng” và chúng ta lại không thể nhìn hoặc ngửi thấy. Trong khi đó, chúng lại có thể sản sinh từ 1 tới hàng triệu vi khuẩn chỉ trong 7 giờ đồng hồ. Theo ông, để đảm bảo vệ sinh trong gia đình, việc lau chùi, dọn dẹp nên thường xuyên được tiến hành thay vì một đợt tổng vệ sinh toàn diện. Vi khuẩn và vi rút vốn không thể nhìn hay ngửi được sẽ dễ dàng bị tiêu diệt nhờ nhiệt độ cao. Như vậy, biện pháp lau chùi bằng hơi nước nóng là lựa chọn lý tưởng và hiệu quả.

Một điều đáng lưu ý nữa, theo Tiến sĩ Ackerley, chính là sự xuất hiện của các loài thú cưng trong nhà. Điều tra cho thấy, 40% số người được hỏi cho phép chó cưng nhảy lên giường ngủ mỗi ngày. Chỉ có 1 trong 10 người tiết lộ, họ tắm cho chó cưng sau mỗi lần đi dạo. Trên thực tế, thú cưng là nhân tố quan trọng trong việc lan truyền các sinh vật vô cùng bé nhỏ nhưng có thể gây hại cho sức khỏe con người từ môi trường bên ngoài vào, bao gồm Coliform, E.coli, Campylobacter và Salmonella.

(Nguồn: Dailymail)

Đây là những điều sẽ xảy ra khi chúng ta hoàn toàn ngưng sex

Như chúng ta đã biết, không chỉ là sợi dây vô hình gắn kết hai người yêu nhau, "chuyện ấy" còn mang đến rất nhiều lợi ích tuyệt vời cho sức khỏe. Và một khi ngừng chuyện giường chiếu, bạn có biết rằng có rất nhiều ảnh hưởng đến cả sức khỏe và mối quan hệ của bạn không?

Có ngừng sex thì "chỗ đó" cũng không "khít khao" hơn

Có người cho rằng âm đạo bị... giãn và kém đàn hồi nếu tần suất quan hệ tình dục nhiều, thực tế là chuyện này không có bằng chứng khoa học. Việc quan hệ nhiều hay ít, hay thậm chí ngừng "yêu" hoàn toàn chẳng hề giúp cải thiện độ "khít khao" của cô bé chút nào. Tuổi tác, hormone và sinh nở mới là thứ khiến cô bé có vẻ "lỏng" hơn, còn nói không với "sex" chỉ khiến bạn bớt vui chứ chẳng giúp cái gì "khít" lại cả.

Cảm thấy lo lắng nhiều hơn

Sex giúp chúng ta giải tỏa căng thẳng. Các nhà nghiên cứu Scotland phát hiện rằng những người kiêng quan hệ tình dục luôn vất vả để đối phó với những tình huống hơi căng thẳng như giao tiếp trước công chúng, so với những người có quan hệ ít nhất một lần trong khoảng thời gian 2 tuần. Các nhà nghiên cứu cho biết, khi "yêu", não sẽ tiết ra các chất gây hưng phấn như endorphins và oxytocin, giúp bạn cảm thấy thư thái hơn.

Tăng nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt ở nam giới

Nam giới sẽ mất đi một lớp hàng rào hữu hiệu bảo vệ họ khỏi ung thư tuyến tiền liệt nếu ngưng sex. Một nghiên cứu được giới thiệu bởi Hiệp hội Tiết niệu Mỹ thấy rằng khi quan hệ đều đặn, nam giới giảm được 20% mắc bệnh ung thư tuyến tiền liệt. Lí do duy nhất là xuất tinh thường xuyên sẽ giúp loại bỏ các chất có hại từ tuyến tiền liệt.

Dễ bị cảm lạnh, cúm

(Ảnh: Internet)

Ít quan hệ tình dục nghĩa là cơ thể ít tiếp xúc với vi trùng và hệ miễn dịch cũng sẽ yếu đi. Các nhà nghiên cứu tại Đại học Wilkes-Barre, Pennsylvania tìm thấy rằng những người quan hệ một đến hai lần một tuần có lượng IgA - phòng tuyến đầu tiên bảo vệ cơ thể khỏi virus - cao hơn 30% so với những người ít hoặc không quan hệ.

Giảm nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu và sinh dục

Gần 80% các ca nhiễm trùng đường tiết niệu xảy ra trong vòng 24 giờ sau khi giao hợp. Trong khi quan hệ, vi khuẩn trong âm đạo có thể đi lên đường tiết niệu, từ đó gây nhiễm trùng. Như vậy mặt tích cực hiếm hoi của việc ngừng quan hệ, đối với nữ giới đó là bạn không phải chịu những lần tiểu gắt do nhiễm trùng đường tiết niệu. Và tất nhiên là không sex thì cũng không thể nhiễm bệnh lây qua đường tình dục được. Suy cho cùng đây là lý do tốt nhất để từ bỏ "chuyện ấy" rồi.

Đời sống vợ chồng bị ảnh hưởng

Rõ ràng rằng tình dục đóng vai trò quan trọng trong đời sống vợ chồng. Đó là những phút giây thăng hoa, gần gũi và cảm giác an toàn. Tiến sĩ, nhà tâm lí học, đồng thời là tác giả quyển sách Saving Your Marriage Before It Starts - Les Parrott cho biết: "Cuộc sống hôn nhân không tình dục sẽ ảnh hưởng đến lòng tự trọng của bạn, giảm nồng độ oxytocin và những hormone liên kết khác. Nó cũng làm tăng cảm giác lo lắng rằng bạn sẽ tìm đến người khác để thỏa mãn nhu cầu tình dục của mình".

Đời sống vợ chồng sẽ bị ảnh hưởng khá nhiều khi bạn ngừng sex. (Ảnh: Internet)

Tuy nhiên, Parrott cũng chỉ ra rằng không sex không có nghĩa là vợ chồng không thể tìm thấy hạnh phúc: "Tình dục chỉ là một cách để vợ chồng thể hiện sự thân mật". Hôn, nắm tay hay đưa ra những lời khích lệ, món quà bất ngờ cũng có thể giúp bạn và bạn đời kết nối, yêu thương nhau hơn.

Tăng rối loạn cương dương ở nam giới

Theo một nghiên cứu được đăng tải trên tạp chí Y khoa Mỹ, nam giới không làm chuyện ấy thường xuyên sẽ có nguy cơ mắc chứng rối loạn cương dương cao hơn gấp 2 lần ở những người quan hệ ít nhất mỗi tuần một lần. Các tác giả của cuộc nghiên cứu khuyên rằng vì dương vật là một khối cơ nên việc quan hệ tình dục thường xuyên bảo vệ "cậu nhỏ" hệt như những bài tập duy trì sức mạnh bình thường.

Phụ nữ có thể bị trầm cảm

Phụ nữ sẽ dễ cảm thấy chán nản, dẫn đến trầm cảm nếu ngừng quan hệ trong thời gian dài, theo một nghiên cứu được đăng trên tạp chí Archives of Sexual Behavior. Nhóm nghiên cứu đã tìm thấy rằng các chất có trong tinh dịch như melatonin, serotonin và oxytocin giúp cải thiện tâm trạng, nâng cao tinh thần cho phái nữ.

Càng thiếu sex càng khó phát huy được trí thông minh vốn có

Khoa học đã chứng minh rằng quan hệ tình dục giúp thúc đẩy sự phát triển của nơ-ron thần kinh ở hồi hải mã trong não bộ chúng ta, thế nên kiêng sex thực sự khiến ta không thể phát huy được tiềm năng trí tuệ của bản thân mình. Thế nên, muốn thông minh hơn thì đừng ngại làm "chuyện ấy" nữa.

(Nguồn: Prevention, Bustle)

Mua khẩu trang – Hãy là người tiêu dùng thông thái

Hãy tự đặt ra cho mình những câu hỏi sau, bạn sẽ dễ dàng mua được một chiếc khẩu trang y tế chất lượng tốt và sử dụng đúng cách.

1. Mua khẩu trang ở đâu?

Bạn nên mua khẩu trang ở các nhà thuốc lớn hoặc tạp hóa lớn để đảm bảo nguồn gốc rõ ràng, không nên mua khẩu trang được bày bán dọc vỉa hè. Bởi lẽ, các thương hiệu và đơn vị sản xuất uy tín luôn lựa chọn các nhà thuốc lớn để phân phối sản phẩm của mình. Khẩu trang tại vỉa hè đa số là sản phẩm nhái, giả, được sản xuất thủ công từ các nguyên liệu kém chất lượng bởi các đơn vị nhỏ lẻ. Đừng vì tiện mà mất tiền, trong khi sức khỏe không được bảo vệ. Đó là chưa kể bạn có thể sẽ phải đối mặt với các nguy cơ gây hại cho sức khỏe khác từ nguyên liệu độc hại.

2. Nguồn gốc xuất xứ của sản phẩm từ đâu?

Với các loại khẩu trang dùng một lần, quá trình sản xuất khẩu trang đòi hỏi các khâu quản lý nghiêm ngặt về điều kiện sản xuất, để đảm bảo vệ sinh cho sản phẩm. Không phải cơ sở nào cũng đáp ứng được các điều kiện sản xuất sạch với các tiêu chuẩn khắt khe. Vì vậy, khi mua khẩu trang, bạn nên kiểm tra kỹ càng những thông tin được in trên hộp đựng bao gồm: nhãn hiệu; nơi sản xuất (hoặc đơn vị nhập khẩu/ đóng gói); thành phần; số lô; ngày sản xuất; hạn sử dụng. Các công ty lớn và uy tín luôn tuân thủ quy định in các thông tin trên. Hơn nữa, với những thông tin rõ ràng, bạn có thể dễ dàng kiểm tra quy mô của đơn vị sản xuất trên website của công ty hoặc các phương tiện đại chúng, để đảm bảo nguồn gốc của khẩu trang đến từ một đơn vị uy tín.

3. Tính năng của sản phẩm là gì?

Trên thị trường hiện nay đang bày bán vô số loại khẩu trang, với nhiều công cụ như chống nắng, chống khói bụi thông thường, ngăn vi khuẩn, vi rút. Bạn nên chú ý chọn loại khẩu trang phù hợp để sử dụng. Ví dụ, khi tới bệnh viện, hoặc ở gần nguồn lây nhiễm cúm hoặc các bệnh lây qua đường hô hấp, hoặc để tránh lây bệnh cho những người xung quanh, bạn nên lựa chọn các sản phẩm có tính năng ngăn vi rút. Hãy hỏi nhân viên tư vấn của hiệu thuốc để dễ dàng tìm được loại khẩu trang có công dụng mà bạn đang cần. Khi lựa chọn, cũng nên để ý chất lượng của nguyên liệu, chọn loại có bề mặt mềm mại để không gây khó chịu và cọ xát với da mặt. Hãy để ý các đường may hoặc đường nối, sản phẩm chính hãng sẽ có các đường nối sắc nét và hình dáng ngay ngắn

4. Khẩu trang có vừa vặn?

Hình thức của khẩu trang cũng quyết định tới chất lượng của loại khẩu trang đó. Bạn nên chọn loại khẩu trang vừa vặn, không quá chật cũng không quá rộng, nên che kín cả miệng và mũi. Không nên đeo khẩu trang để che miệng rồi che trên mũi hoặc thi thoảng kéo xuống cằm để cười nói.

Đặc biệt với khẩu trang dùng một lần, hãy để ý xem khẩu trang của mình có vừa vặn ở các vùng mũi, má, và cằm. Đây là các vùng mà khói bụi vẫn có thể dễ dàng len lỏi xâm nhập. Vì vậy bạn nên chọn các loại khẩu trang vừa vặn với khuôn mặt và không có khe hở ở các vùng trên, để tránh khói bụi, vi khuẩn.

5. Bạn có thay khẩu trang thường xuyên và bảo quản đúng cách?

Với các loại khẩu trang vải, bạn cần giặt mỗi ngày, vì sau mỗi lần sử dụng, vi khuẩn và khói bụi đã bám vào khẩu trang. Nếu không thay thường xuyên, khẩu trang lại trở thành nguồn vi khuẩn, vi rút gây bệnh cho người sử dụng. Nếu bạn không thể giặt giũ thường xuyên mỗi ngày cho khẩu trang vải, thì nên sử dụng khẩu trang dùng một lần.

Khẩu trang dùng một lần hoặc khẩu trang y tế chỉ dùng được 1 lần hoặc tối đa 1 ngày. Vì vậy, tương tự, việc dùng khẩu trang xong cất vào túi hoặc treo trên xe rồi dùng lại sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn trên khẩu trang tiếp xúc trực tiếp vào mặt và gây hại. Hãy thay khẩu trang mỗi ngày. Chọn các loại khẩu trang dùng một lần màu trắng hoặc sáng màu cũng là cách để dễ dàng phát hiện khẩu trang đã bị bẩn và tới thời điểm nên thay mới.

Khẩu trang là công cụ bảo vệ sức khỏe rất thiết yếu trong điều kiện môi trường hiện nay. Hãy lựa chọn và sử dụng thông thái, để đảm bảo sức khỏe cho bạn và người thân của mình.

Kháng sinh: Di chứng ảnh hưởng đến gia đình và giống nòi

Theo thống kê của tổ chức Y tế thế giới, Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ kháng kháng sinh cao nhất trên thế giới. Đây chính là hệ quả của việc lạm dụng thuốc kháng sinh của người Việt trong thời gian qua. Có thể nói, khi con người càng lạm dụng kháng sinh, các chủng vi khuẩn kháng thuốc càng có cơ hội phát triển và lây lan. Do đó, khả năng phòng bệnh của cơ thể bị giảm đi, đồng thời cơ thể đáp ứng với các loại thuốc cũng kém, nên khi có bệnh, tỉ lệ chữa khỏi thường không cao.

Di chứng "Kháng thuốc kháng sinh" do đâu?

Trong nhiều Hội nghị Quốc gia về chống kháng thuốc, vấn đề gia tăng nhanh chóng của tình trạng này đã được Bộ Y tế nhiều lần nhấn mạnh và cảnh báo. Nguyên nhân chủ yếu được công bố là do người dân tự ý sử dụng thuốc kháng sinh không cần kê đơn; không nhiễm khuẩn cũng dùng; dùng kháng sinh không phù hợp, không đúng lượng, hàm lượng, thời gian; lạm dụng kháng sinh trong chăn nuôi... 

Xuất phát từ thực tế rất nhiều nguời dân có thói quen mua thuốc không theo chỉ định, kê đơn của bác sỹ, tại hội nghị triển khai Kế hoạch hành động quốc gia về chống kháng thuốc giai đoạn 2013-2020, PGS.TS Nguyễn Văn Kính - Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương phát biểu rằng: “Không quá khi nói rằng việc mua bán kháng sinh tại các hiệu thuốc ở nước ta hiện nay dễ như mua rau. Người Việt cũng có thói quen sử dụng kháng sinh như ăn cơm, hễ ốm là tự ra hiệu thuốc mua kháng sinh về uống”. 

Cùng với đó, một cuộc khảo sát thực tế năm 2010 với khoảng gần 3.000 nhà thuốc ở cả nông thôn và thành thị thuộc các tỉnh phía Bắc cũng cho kết quả 90% kháng sinh được bán không có đơn của bác sĩ. Con số thống kê đó cho thấy rõ thực tế vấn đề nhận thức về thuốc kháng sinh của chính người bán thuốc và người dân còn cực kỳ thấp, đặc biệt là ở những vùng nông thôn. Phần lớn thuốc kháng sinh được bán và được người dân sử dụng mà không cần đơn thuốc hiên nay vẫn chiếm tỷ lệ rất cao. Kháng sinh được bán mà không có đơn là 88% (ở thành thị) và 91% (ở nông thôn).

Thói quen mua thuốc và bán thuốc của người Việt hiện nay vẫn theo kiểu "Chỉ cần ra hiệu thuốc, mô tả bệnh, người bán thuốc kê đơn và nguời bệnh cứ thế mang về uống". Từ những viên thuốc ho, thuốc trị đau bụng, đau đầu, sổ mũi... chỉ cần kể triệu chứng và yêu cầu "Thuốc nào để nhanh khỏi" lập tức nhân viên bán thuốc tư vấn thuốc và liều lượng dùng từng loại.

Cũng có nhiều người không cần mất thời gian đến bệnh viện mà lập tức hỏi “bác sỹ Google” và sau đó tự kê đơn thuốc cho chính mình, con cái và người thân. 

Và điều đáng lo ngại là việc tự ý sử dụng kháng sinh quá nhiều nên dẫn đến cơ thể kháng thuốc, các bác sỹ đã phải thay đổi rất nhiều loại thuốc khác nhau để điều trị.

Rất nhiều người trong số chúng ta chỉ biết đến những tác dụng phụ phổ biến khi lạm dụng hoặc dùng kháng sinh không đúng liều lượng bao gồm: Dị ứng, tiêu chảy… mà không biết rằng, lạm dụng kháng sinh sẽ khiến cho bệnh tật trong tương lai không có thuốc chữa. Kháng sinh hoàn toàn có thể ảnh hưởng đến chính giống nòi của loài người, cụ thể là ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới, thai nhi ở trong bụng mẹ và sức khỏe trẻ em.

Nam giới có thể không còn "con giống" nếu dùng kháng sinh bừa bãi

Thông thường, kháng sinh có tác dụng đến cơ thể trong thời gian ngắn nên nếu dùng đúng chỉ định sẽ không có ảnh hưởng gì. Tuy nhiên, cũng có một số loại kháng sinh nếu lạm dụng sẽ tạo ra những tác động xấu đến quá trình sinh sản tinh trùng, bao gồm: erythromycin, nitrofurantoin, gentamycin, chlotetracyclin, co-trimoxazol, tetracycline… Những kháng sinh này có thể ức chế sự phát triển, ảnh hưởng đến quá trình sinh tinh, suy giảm tần xuất phân bào của các tế bào sinh dục hoặc làm dị dạng tinh trùng… Từ đó tăng nguy cơ vô sinh ở nam giới.

Một nghiên cứu gần đây được tiến hành bởi các nhà nghiên cứu tại Đại học Nevada (Mỹ) cho thấy tetracycline - một loại kháng sinh dùng để điều trị bệnh nhiễm trùng như viêm phổi và nhiễm trùng đường tiết niệu... có thể ảnh hưởng không chỉ về khả năng tồn tại của tinh trùng ở nam giới mà còn tác động đến cả số lượng tinh trùng.

"Tetracycline có ảnh hưởng bất lợi đáng kể về chức năng sinh sản nam giới và khả năng sống của tinh trùng - giảm khả năng phát triển lên đến 25%. Và bây giờ chúng ta biết rằng những tác động đó có thể ảnh hưởng đến thế hệ tiếp theo. Điều phức tạp hơn là tetracycline được sử dụng rộng rãi trong nông nghiệp như là một chất phụ gia trong thức ăn gia súc, vì vậy, nhiều người có thể bị ảnh hưởng do ăn uống chứ không phải chỉ mỗi khi dùng thuốc", nhà nghiên cứu David Zeh cho biết.

Một loại thuốc chữa đau dạ dày và chứng trào ngược thực quản có chứa kháng sinh cimetidin cũng được coi là rất có hại cho sức khỏe tinh trùng của nam giới. Sử dụng quá thường xuyên cimetidin có khả năng tăng hàm lượng prolactin. Ở nam giới, khi gia tăng prolactin sẽ làm giảm hàm lượng LH và testosterone, dẫn đến số lượng tinh trùng thấp hơn, giảm ham muốn tình dục và giảm chức năng tình dục, gây vô sinh. 

Do vậy, cánh mày râu nên xem xét việc lựa chọn các sản phẩm thực phẩm hữu cơ và cân nhắc khi sử dụng kháng sinh thích hợp để ngăn ngừa tác động xấu tới chức năng sinh sản. 

Mẹ dùng thuốc kháng sinh không đúng cách khi mang thai đe dọa tính mạng thai nhi

Không phải tự nhiên mà trong thời gian mang bầu, các bà mẹ được khuyến cáo phải hết sức cẩn thận trong dùng thuốc, đặc biệt là các loại thuốc kháng sinh. PGS. TS. dược sĩ Nguyễn Hữu Đức, ĐH Y dược TP HCM, cho biết dùng thuốc kháng sinh trong thời kỳ thai nghén có thể gây tác dụng xấu đến bất cứ giai đoạn phát triển nào của thai kỳ, đặc biệt là ba tháng đầu.

Thời gian từ khi thụ thai đến khi đứa trẻ được sinh ra gọi là thời kỳ bào thai, chia làm hai giai đoạn. Giai đoạn phát triển phôi thai gồm 3 tháng đầu của kỳ thai, dành cho sự tượng hình và biệt hóa các bộ phận của bào thai, bào thai chưa có hình dạng đầy đủ. Do đó, trong khoảng thời gian này nếu dùng thuốc kháng sinh có tác dụng cản trở sự phát triển bình thường của thai nhi, có thể gây ra quái thai, dị tật bẩm sinh. Ở những tháng sau đó, người mẹ cũng không được tự ý dùng thuốc vì mặc dù nguy cơ ảnh hưởng đến thai nhi do mẹ dùng thuốc kháng sinh có thể thấp hơn nhưng dị tật bẩm sinh ở thai nhi vẫn có thể xảy ra.

Dị tật bẩm sinh có thể xảy ra ở bất cứ bộ phận nào như tim, mạch máu, đầu, mặt, bộ phận tiết niệu, sinh dục, tiêu hóa, xương, cơ, các chi... 

Trong thời gian mang bầu, nếu mắc bệnh nhiễm khuẩn, phụ nữ có thai vẫn cần dùng đến kháng sinh và trong trường hợp này, cần hỏi ý kiến bác sĩ và đặc biệt dùng theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ. 

Lạm dụng thuốc kháng sinh đe dọa sức khỏe trẻ em

Nếu dùng kháng sinh không đúng cách cũng có thể gặp phải nhiều tác dụng phụ, phổ biến nhất là tình trạng nhờn thuốc, kháng kháng sinh và suy giảm sức đề kháng.

Theo chia sẻ của PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, nguyên trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội, hiện nay, tình trạng tự chữa bệnh diễn ra khá phổ biến, trong khi việc tự chẩn đoán lại thiếu chính xác, dẫn tới tình trạng dùng kháng sinh khi chưa cần thiết hoặc bệnh không cần phải dùng kháng sinh (như các trường hợp cảm cúm thông thường) nhưng người bệnh vẫn lạm dụng. 

Việc nhiều bà mẹ quá tin tưởng vào việc dùng thuốc kháng sinh mà không biết được những hiểm họa đằng sau đó, nó có rất nhiều tác dụng phụ khác nhau, trước tiên là dị ứng. Dị ứng có thể gây sốc phản vệ, diễn ra vô cùng nhanh và có thể gây chết người ngay mà không thể tiên đoán trước được. Ngay cả với dị ứng chậm cũng vô cùng nguy hiểm, nó dẫn tới tình trạng nhiễm độc kháng sinh nặng và dẫn đến tử vong sau 1-2 tuần. Tác dụng phụ thứ hai là tiêu chảy - đây là tác dụng cũng rất hay gặp và làm suy giảm đáng kể sức khỏe của nhiều trẻ em.

Một số kháng sinh dùng lâu có thể tích tụ độc tố trong các cơ quan như nhiễm độc gan, thận, máu, thần kinh thính giác, xương, răng…

Việc dùng thuốc kháng sinh khi không cần thiết cũng sẽ làm giảm sức đề kháng, suy giảm hệ miễn dịch của cơ thể trẻ. Bởi lẽ uống kháng sinh vào những lúc không cần thiết sẽ khiến vi khuẩn kháng kháng sinh phát triển. Khi vi khuẩn kháng thuốc cũng có nghĩa là thuốc kháng sinh ấy không còn hiệu lực để chữa bệnh. Chúng có thể làm cho bệnh nghiêm trọng hơn, đồng thời rất khó khăn và tốn kém để điều trị. Vì vậy, chỉ nên dùng kháng sinh cho trẻ trong những trường hợp thực sự cần thiết.

Lưu ý khi dùng kháng sinh

- Không tự ý sử dụng kháng sinh. Hiện nay nhiều người hay tự ý mua thuốc để điều trị dù chưa biết mình mắc bệnh gì. Cứ thấy hiện tượng ho, hắt hơi, xổ mũi… là mua thuốc về điều trị mà không hay biết mình uống thuốc kháng sinh oan. Nếu muốn biết cần phải dùng kháng sinh hay không, bạn nhất định phải hỏi ý kiến bác sĩ cũng như được bác sĩ kê đơn, khám bệnh... Đó là chưa kể đến việc tự ý sử dụng kháng sinh mạnh có thể gây tác dụng phụ nguy hiểm.

- Sử dụng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Khi bác sĩ đã nắm được nguyên nhân cũng như bệnh nhiễm khuẩn bạn đang mắc sẽ có đơn thuốc cụ thể như liều lượng mỗi ngày bao nhiêu, uống những loại kháng sinh nào, uống trong bao lâu, uống hay tiêm thuốc… bạn cần tuân thủ tuyệt đối theo đơn thuốc.

- Chú ý đọc hướng dẫn sử dụng thuốc trước khi dùng. Tờ hướng dẫn trong hộp thuốc luôn có cụ thể liều lượng, cách dùng, chống chỉ định, tác dụng phụ… Một số điều bác sĩ có thể chưa nói rõ, nhất là tác dụng phụ hay việc chống chỉ định, nên bạn cần phải đọc kỹ trước khi dùng.

- Không dùng lại thuốc kháng sinh thừa. Nhiều người bệnh sau khi bị bệnh trở lại có dấu hiệu giống bệnh cũ đã tự ý lấy thuốc kháng sinh còn từ lần trước sử dụng. Điều này không nên, bạn vẫn cần đến bác sĩ để kê đơn thuốc mới, tránh những hậu quả đáng tiếc.

- Không bao giờ dùng thuốc kháng sinh để điều trị các bệnh do virus như cảm lạnh hay cảm cúm. Kháng sinh không có tác dụng chống lại virus.

- Không chia sẻ thuốc kháng sinh của mình cho người có biểu hiện bệnh tương tự.

- Chú ý việc tương tác giữa kháng sinh với các loại thuốc khác. Không được dùng cùng lúc (hoặc trong suốt thời kỳ dùng loại kháng sinh nào đó) với một số kháng sinh có tương kị độc hại hoặc giảm tác dụng, ví dụ như erythromycin có đến 30 loại thuốc cấm dùng cùng.

- Uống trước 60 phút hoặc sau 120 phút nếu bạn ăn uống các loại rau quả chua chứa nhiều axit hữu cơ.

Kháng kháng sinh: Di chứng ảnh hưởng đến gia đình và giống nòi

Theo thống kê của tổ chức Y tế thế giới, Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ kháng kháng sinh cao nhất trên thế giới. Đây chính là hệ quả của việc lạm dụng thuốc kháng sinh của người Việt trong thời gian qua. Có thể nói, khi con người càng lạm dụng kháng sinh, các chủng vi khuẩn kháng thuốc càng có cơ hội phát triển và lây lan. Do đó, khả năng phòng bệnh của cơ thể bị giảm đi, đồng thời cơ thể đáp ứng với các loại thuốc cũng kém, nên khi có bệnh, tỉ lệ chữa khỏi thường không cao.

Di chứng "Kháng thuốc kháng sinh" do đâu?

Trong nhiều Hội nghị Quốc gia về chống kháng thuốc, vấn đề gia tăng nhanh chóng của tình trạng này đã được Bộ Y tế nhiều lần nhấn mạnh và cảnh báo. Nguyên nhân chủ yếu được công bố là do người dân tự ý sử dụng thuốc kháng sinh không cần kê đơn; không nhiễm khuẩn cũng dùng; dùng kháng sinh không phù hợp, không đúng lượng, hàm lượng, thời gian; lạm dụng kháng sinh trong chăn nuôi... 

Xuất phát từ thực tế rất nhiều nguời dân có thói quen mua thuốc không theo chỉ định, kê đơn của bác sỹ, tại hội nghị triển khai Kế hoạch hành động quốc gia về chống kháng thuốc giai đoạn 2013-2020, PGS.TS Nguyễn Văn Kính - Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương phát biểu rằng: “Không quá khi nói rằng việc mua bán kháng sinh tại các hiệu thuốc ở nước ta hiện nay dễ như mua rau. Người Việt cũng có thói quen sử dụng kháng sinh như ăn cơm, hễ ốm là tự ra hiệu thuốc mua kháng sinh về uống”. 

Cùng với đó, một cuộc khảo sát thực tế năm 2010 với khoảng gần 3.000 nhà thuốc ở cả nông thôn và thành thị thuộc các tỉnh phía Bắc cũng cho kết quả 90% kháng sinh được bán không có đơn của bác sĩ. Con số thống kê đó cho thấy rõ thực tế vấn đề nhận thức về thuốc kháng sinh của chính người bán thuốc và người dân còn cực kỳ thấp, đặc biệt là ở những vùng nông thôn. Phần lớn thuốc kháng sinh được bán và được người dân sử dụng mà không cần đơn thuốc hiên nay vẫn chiếm tỷ lệ rất cao. Kháng sinh được bán mà không có đơn là 88% (ở thành thị) và 91% (ở nông thôn).

Thói quen mua thuốc và bán thuốc của người Việt hiện nay vẫn theo kiểu "Chỉ cần ra hiệu thuốc, mô tả bệnh, người bán thuốc kê đơn và nguời bệnh cứ thế mang về uống". Từ những viên thuốc ho, thuốc trị đau bụng, đau đầu, sổ mũi... chỉ cần kể triệu chứng và yêu cầu "Thuốc nào để nhanh khỏi" lập tức nhân viên bán thuốc tư vấn thuốc và liều lượng dùng từng loại.

Cũng có nhiều người không cần mất thời gian đến bệnh viện mà lập tức hỏi “bác sỹ Google” và sau đó tự kê đơn thuốc cho chính mình, con cái và người thân. 

Và điều đáng lo ngại là việc tự ý sử dụng kháng sinh quá nhiều nên dẫn đến cơ thể kháng thuốc, các bác sỹ đã phải thay đổi rất nhiều loại thuốc khác nhau để điều trị.

Rất nhiều người trong số chúng ta chỉ biết đến những tác dụng phụ phổ biến khi lạm dụng hoặc dùng kháng sinh không đúng liều lượng bao gồm: Dị ứng, tiêu chảy… mà không biết rằng, lạm dụng kháng sinh sẽ khiến cho bệnh tật trong tương lai không có thuốc chữa. Kháng sinh hoàn toàn có thể ảnh hưởng đến chính giống nòi của loài người, cụ thể là ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của nam giới, thai nhi ở trong bụng mẹ và sức khỏe trẻ em.

Nam giới có thể không còn "con giống" nếu dùng kháng sinh bừa bãi

Thông thường, kháng sinh có tác dụng đến cơ thể trong thời gian ngắn nên nếu dùng đúng chỉ định sẽ không có ảnh hưởng gì. Tuy nhiên, cũng có một số loại kháng sinh nếu lạm dụng sẽ tạo ra những tác động xấu đến quá trình sinh sản tinh trùng, bao gồm: erythromycin, nitrofurantoin, gentamycin, chlotetracyclin, co-trimoxazol, tetracycline… Những kháng sinh này có thể ức chế sự phát triển, ảnh hưởng đến quá trình sinh tinh, suy giảm tần xuất phân bào của các tế bào sinh dục hoặc làm dị dạng tinh trùng… Từ đó tăng nguy cơ vô sinh ở nam giới.

Một nghiên cứu gần đây được tiến hành bởi các nhà nghiên cứu tại Đại học Nevada (Mỹ) cho thấy tetracycline - một loại kháng sinh dùng để điều trị bệnh nhiễm trùng như viêm phổi và nhiễm trùng đường tiết niệu... có thể ảnh hưởng không chỉ về khả năng tồn tại của tinh trùng ở nam giới mà còn tác động đến cả số lượng tinh trùng.

"Tetracycline có ảnh hưởng bất lợi đáng kể về chức năng sinh sản nam giới và khả năng sống của tinh trùng - giảm khả năng phát triển lên đến 25%. Và bây giờ chúng ta biết rằng những tác động đó có thể ảnh hưởng đến thế hệ tiếp theo. Điều phức tạp hơn là tetracycline được sử dụng rộng rãi trong nông nghiệp như là một chất phụ gia trong thức ăn gia súc, vì vậy, nhiều người có thể bị ảnh hưởng do ăn uống chứ không phải chỉ mỗi khi dùng thuốc", nhà nghiên cứu David Zeh cho biết.

Một loại thuốc chữa đau dạ dày và chứng trào ngược thực quản có chứa kháng sinh cimetidin cũng được coi là rất có hại cho sức khỏe tinh trùng của nam giới. Sử dụng quá thường xuyên cimetidin có khả năng tăng hàm lượng prolactin. Ở nam giới, khi gia tăng prolactin sẽ làm giảm hàm lượng LH và testosterone, dẫn đến số lượng tinh trùng thấp hơn, giảm ham muốn tình dục và giảm chức năng tình dục, gây vô sinh. 

Do vậy, cánh mày râu nên xem xét việc lựa chọn các sản phẩm thực phẩm hữu cơ và cân nhắc khi sử dụng kháng sinh thích hợp để ngăn ngừa tác động xấu tới chức năng sinh sản. 

Mẹ dùng thuốc kháng sinh không đúng cách khi mang thai đe dọa tính mạng thai nhi

Không phải tự nhiên mà trong thời gian mang bầu, các bà mẹ được khuyến cáo phải hết sức cẩn thận trong dùng thuốc, đặc biệt là các loại thuốc kháng sinh. PGS. TS. dược sĩ Nguyễn Hữu Đức, ĐH Y dược TP HCM, cho biết dùng thuốc kháng sinh trong thời kỳ thai nghén có thể gây tác dụng xấu đến bất cứ giai đoạn phát triển nào của thai kỳ, đặc biệt là ba tháng đầu.

Thời gian từ khi thụ thai đến khi đứa trẻ được sinh ra gọi là thời kỳ bào thai, chia làm hai giai đoạn. Giai đoạn phát triển phôi thai gồm 3 tháng đầu của kỳ thai, dành cho sự tượng hình và biệt hóa các bộ phận của bào thai, bào thai chưa có hình dạng đầy đủ. Do đó, trong khoảng thời gian này nếu dùng thuốc kháng sinh có tác dụng cản trở sự phát triển bình thường của thai nhi, có thể gây ra quái thai, dị tật bẩm sinh. Ở những tháng sau đó, người mẹ cũng không được tự ý dùng thuốc vì mặc dù nguy cơ ảnh hưởng đến thai nhi do mẹ dùng thuốc kháng sinh có thể thấp hơn nhưng dị tật bẩm sinh ở thai nhi vẫn có thể xảy ra.

Dị tật bẩm sinh có thể xảy ra ở bất cứ bộ phận nào như tim, mạch máu, đầu, mặt, bộ phận tiết niệu, sinh dục, tiêu hóa, xương, cơ, các chi... 

Trong thời gian mang bầu, nếu mắc bệnh nhiễm khuẩn, phụ nữ có thai vẫn cần dùng đến kháng sinh và trong trường hợp này, cần hỏi ý kiến bác sĩ và đặc biệt dùng theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ. 

Lạm dụng thuốc kháng sinh đe dọa sức khỏe trẻ em

Nếu dùng kháng sinh không đúng cách cũng có thể gặp phải nhiều tác dụng phụ, phổ biến nhất là tình trạng nhờn thuốc, kháng kháng sinh và suy giảm sức đề kháng.

Theo chia sẻ của PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, nguyên trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội, hiện nay, tình trạng tự chữa bệnh diễn ra khá phổ biến, trong khi việc tự chẩn đoán lại thiếu chính xác, dẫn tới tình trạng dùng kháng sinh khi chưa cần thiết hoặc bệnh không cần phải dùng kháng sinh (như các trường hợp cảm cúm thông thường) nhưng người bệnh vẫn lạm dụng. 

Việc nhiều bà mẹ quá tin tưởng vào việc dùng thuốc kháng sinh mà không biết được những hiểm họa đằng sau đó, nó có rất nhiều tác dụng phụ khác nhau, trước tiên là dị ứng. Dị ứng có thể gây sốc phản vệ, diễn ra vô cùng nhanh và có thể gây chết người ngay mà không thể tiên đoán trước được. Ngay cả với dị ứng chậm cũng vô cùng nguy hiểm, nó dẫn tới tình trạng nhiễm độc kháng sinh nặng và dẫn đến tử vong sau 1-2 tuần. Tác dụng phụ thứ hai là tiêu chảy - đây là tác dụng cũng rất hay gặp và làm suy giảm đáng kể sức khỏe của nhiều trẻ em.

Một số kháng sinh dùng lâu có thể tích tụ độc tố trong các cơ quan như nhiễm độc gan, thận, máu, thần kinh thính giác, xương, răng…

Việc dùng thuốc kháng sinh khi không cần thiết cũng sẽ làm giảm sức đề kháng, suy giảm hệ miễn dịch của cơ thể trẻ. Bởi lẽ uống kháng sinh vào những lúc không cần thiết sẽ khiến vi khuẩn kháng kháng sinh phát triển. Khi vi khuẩn kháng thuốc cũng có nghĩa là thuốc kháng sinh ấy không còn hiệu lực để chữa bệnh. Chúng có thể làm cho bệnh nghiêm trọng hơn, đồng thời rất khó khăn và tốn kém để điều trị. Vì vậy, chỉ nên dùng kháng sinh cho trẻ trong những trường hợp thực sự cần thiết.

Lưu ý khi dùng kháng sinh

- Không tự ý sử dụng kháng sinh. Hiện nay nhiều người hay tự ý mua thuốc để điều trị dù chưa biết mình mắc bệnh gì. Cứ thấy hiện tượng ho, hắt hơi, xổ mũi… là mua thuốc về điều trị mà không hay biết mình uống thuốc kháng sinh oan. Nếu muốn biết cần phải dùng kháng sinh hay không, bạn nhất định phải hỏi ý kiến bác sĩ cũng như được bác sĩ kê đơn, khám bệnh... Đó là chưa kể đến việc tự ý sử dụng kháng sinh mạnh có thể gây tác dụng phụ nguy hiểm.

- Sử dụng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Khi bác sĩ đã nắm được nguyên nhân cũng như bệnh nhiễm khuẩn bạn đang mắc sẽ có đơn thuốc cụ thể như liều lượng mỗi ngày bao nhiêu, uống những loại kháng sinh nào, uống trong bao lâu, uống hay tiêm thuốc… bạn cần tuân thủ tuyệt đối theo đơn thuốc.

- Chú ý đọc hướng dẫn sử dụng thuốc trước khi dùng. Tờ hướng dẫn trong hộp thuốc luôn có cụ thể liều lượng, cách dùng, chống chỉ định, tác dụng phụ… Một số điều bác sĩ có thể chưa nói rõ, nhất là tác dụng phụ hay việc chống chỉ định, nên bạn cần phải đọc kỹ trước khi dùng.

- Không dùng lại thuốc kháng sinh thừa. Nhiều người bệnh sau khi bị bệnh trở lại có dấu hiệu giống bệnh cũ đã tự ý lấy thuốc kháng sinh còn từ lần trước sử dụng. Điều này không nên, bạn vẫn cần đến bác sĩ để kê đơn thuốc mới, tránh những hậu quả đáng tiếc.

- Không bao giờ dùng thuốc kháng sinh để điều trị các bệnh do virus như cảm lạnh hay cảm cúm. Kháng sinh không có tác dụng chống lại virus.

- Không chia sẻ thuốc kháng sinh của mình cho người có biểu hiện bệnh tương tự.

- Chú ý việc tương tác giữa kháng sinh với các loại thuốc khác. Không được dùng cùng lúc (hoặc trong suốt thời kỳ dùng loại kháng sinh nào đó) với một số kháng sinh có tương kị độc hại hoặc giảm tác dụng, ví dụ như erythromycin có đến 30 loại thuốc cấm dùng cùng.

- Uống trước 60 phút hoặc sau 120 phút nếu bạn ăn uống các loại rau quả chua chứa nhiều axit hữu cơ.